مشق استبداد از کلاسهای دبستان نظام
رژیم پهلوی تنها سلسله دست نشاندهای بود که توسط بیگانگان روی ار آمد و از حمایت همه جانبه آنها برخوردار بود به همین دلیل با سلسلههای پیش از خود تفاوتهای اساسی داشت. شناخت این سلسله به نحوی به شناخت ماهیت انقلاب اسلامی کمک میکند. چرا که این انقلاب نجات بخش نه فقط با یک رژیم دست نشانده که با همه جهان استعمار و استکبار در جنگ بود. یکی از راههای شناخت رژیم پهلوی مطالعه و خوانش کتابهایی است که توسط عمال شاه به نگارش درآمدهاند و از همین رو نگاهی جانبدارانه به انقلاب اسلامی ندارند.
کتاب «ظهور و سقوط سلطنت پهلوی» که به قلم «حسین فردوست» نوشته شده است پرده از حقایقی برمیدارد که میتواند تصویری واقعی از حکومت دیکتاتوری رژیم پهلوی بر مردم ایران ارائه دهد.
استعداد ولیعهد در ظلم به همکلاسیها
محمدرضا در ریاضیات بسیار ضعیف بود و اصولاً حوصله فکر کردن نداشت. او از همان کودکی اهل تفکر عمیق و همه جانبه نبود زود خسته میشد و بیشتر علاقه داشت پیشنهادات را بپذیرد، چون قبول پیشنهاد زحمتی نداشت آن هم بدون مطالعه که این پیشنهاد چیست! نمیگویم بدون هیچ مطالعهای ولی اگر پیرامون پیشنهاد مطالعهای هم میکرد، سطحی و بدون در نظر گرفتن دورنما و نتیجه آن بود. این از مسائل بسیار مهمی است که در زندگی آیندهاش بسیار مؤثر بود و در شیوه کشورداریاش تأثیر عمیق گذارد. این خصوصیت را همیشه داشت. در زمینه تاریخ و ادبیات مسائلی که احتیاج به تفکر عمیق نداشت و حفظ کردنی بود نمرات خوبی میآورد. ولی چه در تهران و چه در سوئیس وقتی میخواستم برایش شرح دهم که این مسئله ریاضی را به این دلیل و به این ترتیب باید حل کرد گوش کنید که یاد بگیرید، مسئله سادهای است که میتوانید حل کنید گوش نمیکرد. میگفت نه همین را که نوشتی بده به من!»
این برای من از عجایب بود که چگونه ممکن است فردی ندانسته و نفهمیده موضوعی را قبول کند. حتی برایش مهم نبود که ممکن است معلم او را پای تخته بخواهد. البته در تهران مسئلهای نبود. میگفتند ولیعهد است و نمیشود او را ناراحت کرد ولی در سوئیس که توجهی نداشتند که ولیعهد کیست و به او به عنوان یک شاگرد نگاه میکردند کراراً اتفاق افتاد که معلم ریاضی از او بپرسد این مسئله را چگونه حل کردهای؟! برو پای تخته و همین مسئله را از آغاز حل کن و شرح بده که از کجا شروع کردی که به اینجا رسیدی؟ در اینجا بود که محمدرضا در میماند و معلم میپرسید: حل مسئله را چه کسی به تو داده است؟ او نمیگفت و من دست بلند میکردم و میگفتم من!
محمدرضا در علوم طبیعی نیز همین ضعف را داشت ولی نه به شدت ریاضی، زیرا ریاضی به علت مشکلاتی که دارد تماما ذهنی است ولی در شیمی و فیزیک میشود چیزهایی را نشان داد و محمدرضا هم نمره متوسطی به دست میآورد. خلاصه طی مدت تحصیل، چه در دبستان و چه در سوئیس تمام مسائل ریاضی را من برای خودم حل میکردم و محمدرضا آن را کپی میکرد. بسیاری از شاگردها بودند که نزد من میآمدند و برای حل مسئله کمک و توضیح میخواستند، اما آنها به چگونگی حل مسئله علاقه نشان میدادند؛ و میپرسیدند که چگونه از «الف» شروع کردی و به «ی» رسیدی؟ ولی محمدرضا نه در شیمی و فیزیک هم به همین ترتیب بود. آنچه را که دیدنی بود و در آزمایشگاه نشان میدادند میدید ولی آنچه را که به درک مطلب مربوط بود چرا ترکیبات شیمیائی به این شکل است این فرمول از کجا آمده، در اینجا کاملاً در میماند.
نکته قابل ذکر دیگر درباره روحیات ولیعهد این است که او طی دوره شش ساله دبستان نظام در کلاس مخصوص به شاگردان خیلی ظلم میکرد و بخصوص بعضیها را خیلی آزار میداد. هر روز نوبت یک نفر بود که آزار ببیند.
منبع: ظهور و سقوط سلطنت پهلوی