مرز باریک شوآف مدیریتی وجهاد تبیین
امروزه مرز میان کنشگری در بستر شبکههای اجتماعی و کارآمدی میدانی به یکی از مباحث جدی در حوزه حکمرانی تبدیل شده است. در حالی که برخی از ضرورت روایتگری بیواسطه سخن میگویند، عدهای دیگر بر خطر افتادن در دام شوآف و فاصله گرفتن از مطالبات واقعی جامعه هشدار میدهند.
روحالله مومننسب در گفتوگو با شهید نیوز، به واکاوی این مسئله پرداخته و از ضرورت تبیین هوشمندانه، مرزهای اخلاص در کارگزاری و الزامات مواجهه مسئولان با فضای مجازی میگوید.
روحالله مومننسب در این گفتگو، درباره انتشار روزمره فعالیت مسئولان در فضای مجازی، نسبت این کار با اخلاص و پاسخگویی و مرز میان تبیین دستاوردهای نظام و شخصیتسازی برای مدیران توضیح داد. او با تأکید بر اینکه تولید محتوا جایگزین حل مشکلات مردم نمیشود، گفت استفاده از فضای مجازی باید در خدمت شفافیت، امیدآفرینی و آگاهیبخشی باشد؛ نه حاشیهسازی و سطحیکردن مطالبات عمومی.
مومننسب گفت: اخلاص، مقامی قلبی و رازی میان بنده و پروردگار است و با ابزارهای مادی سنجیده نمیشود. در عصر جنگشناختی و نبرد روایتها، سکوت در برابر دستاوردهای نظام، در حقیقت میداندادن به دشمن برای تحمیل روایتهای دروغین و یأسآور است. ثبت فعالیتها در اینجا نباید برای خودنمایی باشد، بلکه باید با هدف سندسازی تاریخی و شفافسازی صورت بگیرد تا مردم بدانند خادمان نظام برای رفع مشکلات در تکاپو هستند. شهید حاجقاسم سلیمانی در عین تواضع، حضور میدانیاش برای سربازان و ملت منبع امید و قدرت بود. تبیین کار، اگر با نیت رضای خدا و تبیین حق باشد، نهتنها نقض اخلاص نیست، بلکه تکلیفی شرعی برای مقابله با جنگ روانی است.
وی با بیان اینکه حل مشکلات ساختاری مردم، معیار نهایی کارآمدی است، افزود: در گفتمان انقلاب، هدف غایی رضایت خدا و مردم و اقامه عدل است و حل گرههای ساختاری، اولویت مطلق و معیار نهایی کارآمدی به شمار میرود. تولید محتوا هرگز جایگزین عمل در میدان نیست، بلکه ویترینی از حقیقت است. کارآمدی واقعی در میدان رخ میدهد، اما نمایش این کارآمدی برای تقویت روحیه جامعه و شکست ماشین تبلیغاتی دشمن ضروری است. ما به دنبال ترکیبی از کارآمدی سخت در میدان و تبیین هوشمندانه در فضای مجازی هستیم تا دستاوردهای علمی و اجرایی در لایههای زیرین دفن نشود و دشمن نتواند آنها را انکار کند.
مومننسب مرز تبیین دستاوردها و شخصیتسازی برای مسئولان را در محوریت محتوا دانست و گفت: تبیین دستاوردها بر محوریت نظام، دولت و گروه مجهز کاری است و هدف آن ارتقای اعتماد عمومی به نظام اسلامی است؛ اما شخصیتسازی زمانی رخ میدهد که شخص جایگزین نهاد شود. مدیر انقلابی خود را سربازی میبیند که دستاوردهایش را به مقام ولایت و مردم تقدیم میکند. هرگاه محتوا بهگونهای باشد که در نهایت نام خدا و نظام بلند شود و مسئول تنها بهعنوان واسطهای برای تحقق اهداف نظام معرفی شود، جهاد تبیین محقق شده است.
وی درباره پاسخگویی مسئولان در شبکههای اجتماعی نیز اظهار کرد: هر ابزاری مخاطب و زبان خاص خود را دارد. تولید محتوای جذاب دروازهای برای جذب مخاطب عام است؛ اما مطالبات ساختاری و پرسشهای چالشی از طریق کانالهای رسمی، نامههای اداری و نشستهای تخصصی پیگیری و پاسخ داده میشوند. مدیر هوشمند از فضای مجازی برای شناسایی سریع مشکلات و اطلاعرسانی استفاده میکند، اما پاسخهای جامع و ساختاری را در قالب گزارشهای رسمی ارائه میدهد. محتوای کوتاه برای اطلاعرسانی سریع است و نشستهای خبری برای پاسخگویی عمیق؛ این دو مکمل یکدیگرند و جایگزین هم نمیشوند.
مومننسب حضور مسئولان در فضای مجازی را لزوماً به معنای دورزدن رسانهها ندانست و گفت: این حضور باید برای تکمیل کار رسانهها باشد، نه دورزدن آنها. رسانهها نقش نظارتی دارند و فضای مجازی نقش ارتباطی. اگر مسئول مستقیماً با مردم سخن بگوید و میز خطابه یکطرفه نباشد، شفافیت افزایش مییابد و فرصت نقد برای همه فراهم میشود. مردم نیز میتوانند روایت مسئول را با واقعیت تطبیق دهند. این اقدام نظارت را سختتر نمیکند، بلکه میتواند با حذف واسطهها، مسئول را بیشتر در معرض دید مردم قرار دهد.
وی درباره احتمال ایجاد شکاف میان مشکلات معیشتی مردم و انتشار ویدئوهای پرانرژی مسئولان گفت: انرژی و شادابی مسئول، اگر درست بروز پیدا کند، میتواند نشاندهنده امید و پویایی باشد، نه بیتفاوتی به مشکلات. اگر مسئول در برابر مشکلات مردم ناامید و افسرده باشد، این پیام را منتقل میکند که راهحلی وجود ندارد؛ در حالی که نمایش تلاش فعال و پرانرژی این پیام را دارد که با ایمان به پیروزی، برای تغییر وضعیت تلاش میکنیم. کلید حل این شکاف، صداقت در تبیین است؛ یعنی مسئول با صراحت بگوید مشکلات وجود دارد و سخت است، اما ما با همین انرژی و عزم راسخ در حال حل آن هستیم.
مومننسب
در ادامه، استفاده از زبان ساده و صمیمی در فضای مجازی را با پذیرش قواعد سلبریتیها یکی ندانست و افزود: ورود به فضای مجازی ذاتاً به معنای پذیرش قواعد چهرهها نیست، بلکه به معنای بهکارگیری ابزارهای نوین برای اهداف انقلابی است. مدیر انقلابی از صمیمیت و زبان ساده بهعنوان پلی ارتباطی استفاده میکند تا مسائل جدی را به زبان قابلفهم برای نسل جدید منتقل کند. هدف نباید سطحیسازی، بلکه سادهسازی برای فهم بیشتر باشد. هرگاه این ابزارها در خدمت آگاهیبخشی و اتصال مسئول به مردم باشند، سیاستزدایی نمیکنند؛ بلکه سیاست را از اتاقهای بسته به خانه مردم میآورند و آن را انسانیتر و مردمیتر میکنند.
گفتگو: سیده زینب حیدری